Lëreni celularin: Foshnjat kanë nevojë për jetën reale përballë tyre

“Etnografia është studimi gjithëpërfshirës i njerëzve dhe fenomeneve kulturore, kur studiuesi është i përfshirë në grupin shoqëror që studiohet. Si një kiberpsikologe, unë jetoj në një studim të vazhdueshëm etnografik. Vështirë se kalon një orë kur nuk vërej se si njerëzit po bashkëveprojnë me teknologjinë” -rrefen Dr Mary Aiken është një kiberpsikologe dhe autore e The Cyber Effect

Ja nje vezhgim: “Kaluan dhjetë apo pesëmbëdhjetë minuta. Nëna shihte telefonin e saj ndërsa fëmija ushqehej. Foshnja po shikonte me adhurim nënën, ndërsa nëna vazhdonte të shikonte me adhurim pajisjen e saj. Për gjysmë ore, ndërsa ushqyerja vazhdoi, nëna nuk bëri kontakt me sy me foshnjën as një herë të vetme ta hiqte vëmendjen e saj nga ekrani i telefonit”

Unë nuk mund të mos pyes veten se sa miliona nëna dhe baballarë në të gjithë botën nuk shikojne drejtpërdrejt në sytë e foshnjave të tyre ndërsa i ushqejne. Si do të shfaqet ky ndryshim i sjelljes, në dukje i vogël, me kalimin e kohës? A do të preket një brez foshnjash?

Çështja është se foshnjat kanë nevojë për kontakt me sy – ata kanë nevojë për kohë përballë, dhe jo për llojin e aplikacionit. Duket se askush nuk po flet as për këtë çështje, këtë rrezik të vërtetë, përveç atyre që janë të interesuar në kiberpsikologji, por një ditë mund të ketë një shkrim në ekranin e të gjithë celularëve që thotë: ‘Paralajmërim: mungesa e kontaktit me sy me foshnjën tuaj mund të shkaktojë probleme tek ta.’

Akademia Amerikane e Pediatrisë dekurajon përdorimin e ekranit, përfshirë televizorin, për fëmijët nën dy vjeç. Nuk ka TV për foshnjat. Asnjë aplikacion me karikatura qesharake në telefonin celular të një prindi ose kujdestareje. E megjithatë ka pasur një shpërthim në mediat elektronike të targetuara drejtpërdrejt tek foshnjat, disa produkte madje janë etiketuar “të përshtatshme që nga lindja”. Tani ekziston një industri shumë milioneshe që shet lojëra kompjuterike për fëmijë shumë të vegjël.

Jo një lodër
Tableti, tani është i përhapur si një “lodër” për të vegjlit – dhe prindërit shpesh mrekullohen me shpejtësinë me të cilën fëmija i tyre mëson të përdorë një ekran me prekje. Ndryshe nga një desktop ose laptop, një tablet mund të përdoret nga çdo fëmijë që është mjaft i madh për të treguar një shifër.
Problemi themelor, besoj, është perceptimi modern (ose koncepti i gabuar) që fëmijët duhet të jenë të zënë gjatë gjithë kohës. Dhënia e një tableti një fëmije është një mënyrë e përshtatshme për prindërit ose kujdestarët që të kapin disa minuta, ose një orë, për veten e tyre. Cili është dëmi? Për më tepër, çfarë ndodh me të gjithë ata prindër që u japin fëmijëve të tyre këto ekrane të vegjël të dobishëm? Miliona njerëz nuk mund të gabojnë, apo jo?

Por ata po gabojne.  Kjo është një fushë që unë e kam hulumtuar në thellësi – dhe në 2015 botova një punim, “Cyber Babies: The Impact of Emerging Technology on the Developing Infant”. Është e vështirë të them se ku  filloi, por po shfaqja të gjitha shqetësimet e mia në lidhje me foshnjat që përdorin pajisje. Diku me kalimin e kohes, një keqinterpretim i neuroshkencës ka bërë që prindërit të besojnë se i gjithë stimulimi për një fëmijë është stimulim i mirë. Edhe nëse këto pajisje në vetvete nuk vërtetohen se janë të dëmshme, ka dëm të konsiderueshëm thjesht në mungesën e kohës së shpenzuar për të bërë gjëra në botën reale që dihet se janë të rëndësishme për zhvillimin.

Është treguar në mënyrë të përsëritur se të paktën 60 minuta në ditë lojë e pastrukturuar – kur fëmijët argëtohen, vetëm ose me një fëmijë tjetër dhe pa ndërhyrje të të rriturve apo teknologjisë – është thelbësore. Kjo ndodh kur një fëmijë përdor imagjinatën dhe kreativitetin, kur ai ose ajo praktikon vendimmarrjen dhe zgjidhjen e problemeve, zhvillon koncepte të hershme matematikore, aftësi të shkëlqyera motorike dhe koordinim sy-dorë.
Në Britani, një përshkallëzim i problemeve të lidhura me përdorimin e tabletave të përhapur në mesin e fëmijëve të moshës parashkollore është raportuar nga Shoqata e Mësuesve dhe Lektorëve, duke përfshirë vonesat zhvillimore në hapësirën e vëmendjes, aftësitë e shkëlqyera motorike dhe shkathtësinë, të folurit dhe shoqërizimin, si dhe një rritje e sjelljes agresive dhe antisociale, obeziteti dhe lodhje.

Një tubim i mësuesve në Mançester bëri thirrje për ndihmë me “varësinë nga tabletat”. Jo Heywood, drejtoreshë e një shkolle fillore private në Ascot, është shprehur hapur për vëzhgimin e saj-të ndarë nga edukatorët e tjerë-se fëmijët po fillojnë shkollën në moshën pesë dhe gjashtë vjeç me aftësitë komunikuese të fëmijëve dy dhe tre vjeç, me sa duket sepse prindërit ose kujdestarët e tyre i kanë “qetësuar” ata me iPad  ne vend qe të flasin me ta. Kjo shihet tek fëmijët nga të gjitha prejardhjet – të pafavorizuar dhe të favorizuar.

Jetimët kibernetikë
Në mjedisin e ngopur me media të një familje mesatare, dhe duke pasur parasysh madhësinë, transportueshmërinë dhe ndërveprimin e telefonave dhe tabletëve, një lidhje interneti dhe një pajisje pa kabllo tani përputhen me nevojën e fëmijëve të vegjël për ndërveprim një-në-një në trena, stola parku , dhe madje edhe ulur në shtëpi në shtrat. Kur 55 kujdestarë me fëmijë u vëzhguan në restorantet e ushqimit të shpejtë nga studiuesit për një studim të vitit 2014 në revistën Pediatrics, shumica dërrmuese e tyre (40 kujdestarë) përdorën pajisje celulare gjatë vaktit dhe disa (16 kujdestarë) përdorën pajisjet e tyre vazhdimisht, vëmendja e tyre ” drejtuar kryesisht te pajisja ”dhe jo fëmijët.
Këto pajisje janë aq bindëse sa mund të mposhtin instinktet themelore njerëzore. Së bashku me faktin se dita e punës për shumicën e të rriturve është bërë gjatë gjithë kohës – një ndryshim tjetër i lehtësuar nga teknologjia – prindërit kthehen në shtëpi te familjet e tyre të reja të shpërqendruar ende nga pyetjet dhe ndërprerjet e punës. Një i rritur mesatar kontrollon celularin e tij rreth 200 herë në ditë, dhe kontrolli i telefonit rritet kur shkojnë në shtëpi.
Në vend që të kalojnë kohë me fëmijët e tyre, shumë prindër e gjejnë veten ende të hutuar nga pajisjet e tyre.

Prindërit zakonisht më bëjnë këtë pyetje: Cila është një moshë e sigurt dhe e shëndetshme që një foshnjë të prezantohet me ekranet? Ato nënkuptojnë çdo gjë, nga iPads, tabletët dhe telefonat celularë e deri te televizorët. Pa dyshim, kjo është një pyetje shumë e rëndësishme. Por së pari, unë i kërkoj prindërve të mendojnë për këtë pyetje:
Cila është mosha e duhur për ta prezantuar fëmijën tuaj me përdorimin e telefonit tuaj celular?

Dr Mary Aiken është një kiberpsikologe dhe autore e The Cyber Effect

Burimi:www.irishtimes.com

Efektet e përdorimit të celularit në shëndetin e fëmijës
Çfarë ndodh nëse fëmija im shikon një ekran?

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Navigation
Close

Shporta ime

Close

Lista e dëshirave

Recently Viewed

Close

Close

Categories